Mbledhja dhe krahasimi i çmimeve të produkteve ushqimore

Çmimet e publikuara në platformë raportohen nga tregtarët, çdo javë sipas periudhës, në kuadër të mekanizmit kombëtar të monitorimit të çmimeve. Periudha më e fundit e raportuar është 28 shtator – 2 tetor 2026.

Ministria verifikon të dhënat dhe në rast se konstatohen pasaktësi, kërkon korrigjimin e tyre përpara publikimit në platformë. Të dhënat për çmimet bazohen në raportimet e tregtarëve, të cilët janë përgjegjës për saktësinë e të dhënave që publikojnë.

Faza pilot përfshin 20 kategori ushqimore të përcaktuara sipas specifikimeve teknike të metodologjisë. Brenda çdo kategorie krahasohen produkte me karakteristika të njëjta, por jo identike. Për këtë arsye, platforma paraqet çmimin më të ulët në kategori dhe jo çmimin më të ulët të një produkti të caktuar.

Produktet që nuk plotësojnë specifikimet e kategorisë nuk përfshihen në krahasim. Për shembull, makaronat fusilli nuk krahasohen në kategorinë e përcaktuar për spaghetti, ashtu si mollët që nuk janë Golden Delicious nuk përfshihen në kategorinë e tyre.

Hyjnë në renditje vetëm produktet në shitje. Ofertat e kushtëzuara, si “bli 2 përfito 1 falas”, dhe ofertat me kartë besnikërie nuk zëvendësojnë çmimin standard.

Për të mundësuar një krahasim të drejtë ndërmjet produkteve me paketime të ndryshme, renditja kryhet sipas çmimit për njësi matëse.

Tregtari raporton çmimin përfundimtar të paketës dhe sasinë neto të produktit. Njësia standarde e krahasimit përcaktohet në metodologji sipas kategorisë, ndërsa çmimi për njësi llogaritet automatikisht nga platforma. Kjo siguron që produktet të krahasohen mbi të njëjtën bazë dhe sipas rregullave të njëjta për të gjithë operatorët.

Një çmim konsiderohet si çmim i zinxhirit vetëm kur aplikohet në të paktën 80% të pikave aktive të shitjes të atij zinxhiri.

Kur mbulimi është nën 80%, çmimi paraqitet veçmas si çmim pike, së bashku me numrin e pikave ku zbatohet, p.sh.: “119 lekë – i disponueshëm në 2 nga 50 pika shitjeje”. Ky çmim nuk përfshihet në renditjen krahasuese ndërmjet zinxhirëve.

Ky rregull siguron që krahasimi ndërmjet zinxhirëve të bazohet në çmime që zbatohen në pjesën më të madhe të pikave të tyre të shitjes. Një çmim i disponueshëm vetëm në një numër të kufizuar pikash nuk mund të konsiderohet përfaqësues për të gjithë zinxhirin.

Kur një produkt është në promocion, kjo shënohet qartë në platformë. Për krahasimin përdoret çmimi promocional që konsumatori paguan gjatë asaj jave, por tregohet se bëhet fjalë për një ofertë të përkohshme dhe jo për një ulje të përhershme të çmimit. Gjatë promocionit, tregtari raporton çmimin e ulur dhe çmimin e mëparshëm, në mënyrë që qytetari të shohë qartë sa kursen.

Si çmim promocional merret vetëm oferta që mund ta përfitojë çdo blerës, pa kushte shtesë. Ofertat e kushtëzuara, si “bli 2, merr 1 falas”, nuk shënohen si promocion dhe produkti krahasohet me çmimin e tij të rregullt. Nëse një produkt është raportuar si i mbaruar, ai nuk shfaqet si alternativa më e lirë.

Përqindja pranë çmimit tregon sa ka ndryshuar çmimi i të njëjtit produkt, te i njëjti tregtar, krahasuar me javën e kaluar. Ajo nuk tregon inflacionin apo ndryshimin mesatar të çmimeve në vend, por vetëm rritjen ose uljen e atij produkti konkret në atë zinxhir tregtar.

Pasi tregtari konfirmon të dhënat e javës, ato kyçen dhe nuk mund të ndryshohen drejtpërdrejt. Nëse evidentohet një gabim, tregtari dërgon një kërkesë për korrigjim. Ministria e shqyrton kërkesën dhe vendos nëse do ta miratojë ose refuzojë, duke dhënë edhe arsyetimin përkatës.

Në këtë mënyrë, historiku i të dhënave mbetet i verifikueshëm, pasi për çdo ndryshim regjistrohen personi përgjegjës, koha dhe arsyeja e korrigjimit.

• Çmimet e pikave të shitjes nuk përdoren në renditje. Çmimi i një dyqani të veçantë tregohet për informim, por krahasimi ndërmjet zinxhirëve bëhet me çmimin e zinxhirit.
• Marzhet, kostot dhe të dhënat që përbëjnë sekret tregtar. Këto të dhëna përdoren vetëm për analiza të brendshme nga Ministria dhe nuk bëhen publike.
• Të dhënat e pamiratuara. Platforma paraqet vetëm të dhënat e verifikuara dhe të miratuara për publikim.

Për interpretimin e saktë të informacionit, duhet të merren parasysh këto kufizime:

• Platforma përfshin 64 kategori dhe 274 artikuj. Ajo nuk pasqyron të gjithë gamën e produkteve të konsumit. Për këtë arsye, renditja e një zinxhiri mund të ndryshojë për produktet që nuk përfshihen në monitorim.
• Të dhënat raportohen nga 5 zinxhirë tregtarë. Dyqanet e vogla dhe tregjet nuk përfshihen, ndaj platforma mund të mos paraqesë çmimin më të ulët të disponueshëm në qytet.
• Të dhënat përditësohen çdo javë dhe jo në kohë reale. Ndryshimet e çmimeve pasqyrohen në publikimin e radhës.
• Çmimet deklarohen nga tregtarët. Ministria kryen kontrolle për evidentimin e pasaktësive dhe ndryshimeve të pazakonta, por këto kontrolle nuk zëvendësojnë verifikimin e çmimit në pikën e shitjes.